ترم CIF در واردات و صادرات کالاها
صادرات و واردات رکن اصلی تجارت بینالمللی هستند که در آنها مهمترین اصل، انتخاب ترم حمل مناسب یا ترم خواهد بود. با توجه به اینکه اینکوترمز در دورههای مختلف بهروزرسانی میشود، لازم است خریدار و فروشنده با قوانین هر ترم بهخوبی آشنا بوده و وظایف و مسئولیتهای خود را بدانند. تنها در این شرایط است که کلیه مراحل حمل بهدرستی انجام شده و اگر خطری بار را تهدید کند، مسئولیت آن مطابق با قاعده مشخص خواهد شد. بنابراین طبق قوانین مسئولیتهای طرفین محل اختلاف نخواهد بود. به همین دلیل، در این مقاله از بلاگ تاو مفهوم ترم CIF را برسی و از قوانین، وظایف خریدار و فروشنده و عوامل تأثیرگذار روی قیمت CIF خواهیم گفت.
مفهوم ترم CIF
اصطلاح CIF بهصورت ویژه برای حمل دریایی یا حمل بین آبراههای داخلی استفاده میشود. ترم CIF (Cost, Insurance & Freight) به مفهوم ارزش کالا (هزینه)، بیمه و کرایه حمل است. بنابراین، زمانی که فروشنده کالاها را در بندر مبدأ یا روی عرشه کشتی تحویل میدهد، خدمات ارائهشده توسط فروشنده شامل آمادهسازی و بستهبندی کالاها، عقد قرارداد بیمه و پرداخت کرایه حمل خواهد بود. درنتیجه، فروشنده مسئولیت پرداخت موارد زیر را تا زمان رسیدن بار به بندر مقصد بر عهده خواهد داشت:
- هزینههای احتمالی؛
- هزینه بیمهنامه مطابق با ارزش کالاها؛
- هزینه کرایه حمل.
بیمهنامه در ترم CIF اهمیت ویژهای دارد؛ چون از زمان تحویل بار در بندر حمل، ریسک خطرهای احتمالی از فروشنده به خریدار منتقل خواهد شد. بنابراین، از لحظه تحویل کالاها روی عرشه کشتی در بندر تحویل، مسئولیت خطرهای وارده به کالاها بر عهده خریدار است. در این شرایط، اگر خریدار مایل به دریافت پوششهای بیمهای بیشتر و سقف تعهدات بالاتری باشد، باید از قبل با فروشنده به توافق برسد و این موضوع در قرارداد فروش درج شود.
قوانین ترم CIF در تجارت بینالمللی
قاعده CIF قوانین و مقررات مشخصی در تجارت بینالمللی دارد و زمانی که فروشنده و خریدار این ترم را برای حمل کالاها انتخاب میکنند، باید با این قوانین آشنا باشند. در ادامه، مهمترین مواردی که خریدار و فروشنده باید در حمل کالاها مطابق با قوانین CIF رعایت کنند، آمده است.
بنادر تحویل و مقصد در ترم CIF
در ترم CIF دو بندر اهمیت ویژهای پیدا میکنند که به شرح زیر هستند:
- بندری که تحویل کالا روی کشتی انجام میشود و به آن بندر حمل یا بندر تحویل میگویند.
- بندری که بهعنوان بندر مقصد به توافق خریدار و فروشنده رسیده است و به آن بندر مقصد یا بندر خریدار میگویند.
در قاعده CIF وقتی محموله در بندر حمل روی عرشه کشتی قرار میگیرد، ریسک از فروشنده به خریدار منتقل خواهد شد. باوجوداین، فروشنده باید قرارداد حمل کالاها از بندر حمل یا بندر تحویل تا بندر مقصد را با متصدی حمل یا شرکت حملونقل تنظیم کند.
نکته مهم در درک بنادر تحویل در قوانین CIF، اهمیت زمان و مکان انتقال ریسک از فروشنده به خریدار است. بنابراین، زمانی که کالاها در بندر تحویل بارگیری میشوند، به همراه آن، ریسک از فروشنده به خریدار منتقل خواهد شد؛ اما عقد قرارداد حملونقل با شرکت حمل هنوز بر عهده فروشنده است.
لازم است بدانید که در قرارداد فروش، بندر مقصد مشخص میشود و ممکن است نامی از بندر تحویل برده نشود، که در آن ریسک از فروشنده به خریدار منتقل میشود. اما اگر بندر حمل یا بندر تحویل برای خریدار اهمیت ویژهای دارد و خریدار مایل به اطمینان درباره عادلانهبودن هزینه حمل از بندر مبدأ تا مقصد است، باید بندر حمل نیز در قرارداد فروش ذکر شود.
نکته مهم درباره بندر مقصد این است که خریدار و فروشنده باید در قرارداد فروش نقطه مقصد را بهدقت مشخص کنند؛ چون هزینه حمل تا آن نقطه بر عهده فروشنده خواهد بود.
بیمه در قوانین CIF
یکی از موارد مهمی که در ترم CIF باید به آن توجه ویژه داشت، مبحث بیمه بار است. یکی از وظایف مهم فروشنده، خرید قرارداد پوشش بیمهای مربوط به ریسک ورود خسارت به کالاها و ازبینرفتن آنهاست. همانطور که اشاره شد، ریسک و خطرهای حمل از نقطه تحویل تا نقطه مقصد بر عهده خریدار خواهد بود؛ بنابراین فروشنده در مبدأ حمل و طی توافق با خریدار، بیمهنامهای با پوششها و سقف تعهدات مناسب را خریداری میکند.
خریدار باید بداند که طبق قاعده CIF، فروشنده ملزم به خرید پوششهای بیمهای حداقلی شامل کلاس C یا شرایط مشابه آن بوده و الزامی برای تهیه بیمه با پوشش جامعتری مانند کلاس A وجود ندارد.
در هر صورت، طرفین معامله باید درباره پوششها، سقف تعهدات و کلاس بیمهای به توافق رسیده و سپس فروشنده برای عقد قرارداد بیمه بار اقدام کند.
ترخیص برای واردات و صادرات در ترم CIF
لازم است بدانید که طبق این قاعده، فروشنده هیچگونه مسئولیتی درباره ترخیص کالاها برای ترانزیت کالا یا واردات در کشور سومی که بار از آنجا عبور میکند نخواهد داشت. بنابراین، انجام تشریفات گمرکی و پرداخت عوارض گمرکی نیز بر عهده فروشنده نخواهد بود.
کاربرد قاعده CIF
قاعده CIF زمانی بهعنوان ترم اصلی حمل استفاده میشود که فروشنده به کشتی باری دسترسی مستقیم داشته باشد. بنابراین، این ترم اینکوترمز فقط برای حمل و نقل دریایی بینالمللی یا آبراههای داخلی کاربرد دارد. لازم است بدانید در مواردی که بیشتر از یک روش حمل برای ارسال کالاها استفاده شود، معمولاً زمانی که کالاها به متصدی حمل در بندر یا ترمینال کانتینری تحویل داده شوند، قاعده درست اینکوترمز بهجای CIF، قاعده CIP خواهد بود.
وظایف خریدار و فروشنده در CIF
در قاعده CIF، فروشنده و خریدار وظایف مشخصی بر عهده دارند که باید انجام دهند. طبق این قاعده، وظایف خریدار و فروشنده در CIF به شرح زیر است.
وظایف فروشنده در ترم CIF
- فروشنده باید براساس قرارداد فروش یا پروفرما (پیشفاکتور) کالاهایی را که خریدار سفارش داده است آماده و مدارک لازم برای حمل و ترخیص کالاها در مقصد را صادر کند.
- فروشنده باید براساس قوانین صادرات در کشور خود و همینطور قوانین واردات در کشور مقصد، برای علامتگذاری یا بهعبارتی برچسبزنی کالاها روی بستهبندی اقدام کند.
- فروشنده موظف است تمامی تشریفات گمرکی در بندر مبدأ را انجام دهد و هزینهها و عوارض گمرکی برای صادرات کالاها را مطابق با روش حمل و قوانین گمرکی پرداخت کند.
- فروشنده باید کلیه کالاها را مطابق با استانداردهای بینالمللی روش حمل، بستهبندی و برای حمل آماده کند.
- طبق ترم CIF، فروشنده باید برای تنظیم و عقد قرارداد بیمهنامه بار اقدام کرده و هزینه آن را پرداخت کند. از طرفی، فروشنده باید بیمهنامه را مطابق با نیازهای بار و ارزش محموله خریداری کند؛ اما موظف به انتخاب حداکثر پوششها و بالاترین سقف تعهدات بیمهای نخواهد بود. بهعبارتی، فروشنده و خریدار میتوانند روی مواد بیمهای به توافق برسند، در غیر این صورت خرید بیمهنامه کلاس C از جانب فروشنده مورد تأیید و قانونی است.
- کلیه هزینههای بارگیری محموله و حمل آن از محل انبار فروشنده یا کارخانه فروشنده تا بندر تحویل بر عهده فروشنده است.
وظایف خریدار در ترم CIF
- خریدار باید مبلغ درجشده در پیشفاکتور را طبق توافق صورتگرفته با فروشنده و مطابق با شیوه پرداخت ذکرشده در پروفرما پرداخت کند.
- درصورتیکه کالاها حین حمل از بندر تحویل تا بندر مقصد دچار حادثه شود و آسیب ببینند، مسئولیت خسارتها و خطرهای احتمالی آن بر عهده خریدار خواهد بود.
- با بارگیری محموله روی عرشه کشتی در بندر تحویل یا بندر حمل، کلیه ریسکها و خطرهای حمل کالاها از فروشنده به خریدار منتقل خواهد شد.
- انجام تشریفات گمرکی برای ترخیص کالاها در بندر مقصد و پرداخت عوارض و هزینههای گمرکی در این بندر بر عهده خریدار خواهد بود. این هزینهها شامل هزینه تخلیه، هزینه ترخیص بار، هزینههای گمرکی، هزینه انبار در صورت نیاز و مالیات بر کالاها خواهد بود.
- هزینه تخلیه بار در بندر مقصد و همچنین هزینه حمل آن از بندر مقصد تا انبار یا محل نهایی خریدار بر عهده خریدار است.
- تدارکات و هماهنگی برای حمل کالاها از بندر مقصد تا انبار یا کارخانه خریدار بر عهده خریدار خواهد بود.
قیمت ترم CIF
قیمت ترم CIF به مفهوم قیمت تمامشده در بندر مقصد یا بندر خریدار است. قیمت CIF درواقع براساس عوامل زیر تعیین شده و مجموعی از هزینههای زیر خواهد بود.
عوامل مؤثر در قیمت CIF
- ارزش کالاها مطابق با فاکتور؛
- هزینههای گمرکی مبدا؛
- هزینههای حمل تا بندر مقصد یا بندر خریدار؛
- هزینه بارنامه؛
- هزینه بیمهنامه بار؛
- هزینههای حمل از محل فروشنده به بندر مبدأ یا بندر تحویل؛
- هزینه THC در مبدا (هزینه جانبی حمل شامل هزینه انبار، هزینه بارگیری و هزینه تخلیه).
ترم CIF و تجارت جهانی
برای تجارت با هر کشوری لازم است قوانین بینالمللی را رعایت کنید. یکی از مواردی که قوانین و مقررات جهانی حمل کالاها را تعیین میکند، ترمها هستند. در این مقاله، اطلاعات کاملی درباره ترم CIF، قوانین و مقررات آن و همچنین وظایف خریدار و فروشنده ارائه شد. اکنون بهعنوان کارشناس، با حدود مسئولیتهای خود در ترم CIF آشنا بوده و میدانید چه زمانی ریسک و خطرهای حمل بر عهده شما خواهد بود. بنابراین، میتوانید با آگاهی کامل، ترم مناسب را برای حمل کالاها انتخاب کنید.